0%

Tarımda Verimlilik ve Katma Değerin Artırılması Sonuç Odaklı Programı

a. Amaç
Genel Amaç: TR82 Bölgesinde güçlü, yenilikçi ve sürdürülebilir bir tarım sektörü oluşturmak

Özel Amaç(lar)
Amaç 1: Tarımsal üretimde kurumsal alt yapıyı güçlendirmek ve tarımsal örgütlenmeyi geliştirmek
Amaç 2: Sürdürülebilir tarımsal üretim ve sanayi yönetimini sağlamak
Amaç 3: TR82 Bölgesindeki üretici örgütlerini pazarlama ve tanıtım alanlarında güçlendirmek Amaç 4: TR82 Bölgesi tarım alanlarını ve su kaynaklarını korunmak, yenilenebilir enerji kaynakları kullanımını artırmak

b. Arka Plan ve Müdahale Gerekçesi
Tarım sektörü; üretim, işleme, tanıtım ve dağıtım süreçlerini kapsayan geniş bir faaliyet alanına sahiptir. Küresel ölçekte yoksulluğun azaltılması, toplumsal refahın artırılması ve 2050 yılı itibarıyla öngörülen 9,7 milyar nüfusun beslenmesi açısından stratejik öneme sahiptir. Yapılan araştırmalar, tarımın özellikle yoksul kesimlerin gelirlerini artırmada diğer sektörlere kıyasla daha etkili olduğunu göstermektedir. Tarım, küresel gayri safi yurtiçi hasılanın (GSYİH) yaklaşık %4’ünü oluşturmakta olup, az gelişmiş ülkelerde bu oran %25’in üzerinde seyretmektedir.

Beslenme, insan yaşamının temel gereksinimlerinden biri olduğundan tarımın stratejik değeri tartışmasızdır. Son dönemde küresel ölçekte yaşanan savaşlar, salgın hastalıklar ve kitlesel göç hareketleri, tarımsal üretim ile gıda güvenliğinin önemini açık biçimde ortaya koymuştur. Buna ek olarak iklim değişikliği, kuraklık, yağış düzensizlikleri ve sel gibi doğal afetler, üretim süreçlerini olumsuz etkilemekte; bu durum devletleri, tarımsal üretimi artırmaya ve gıda güvenliğini temin etmeye yönelik politikalar geliştirmeye zorunlu kılmaktadır.

TR82 Bölgesi (Kastamonu, Çankırı, Sinop), 2024 TÜİK verisine göre %36 belde-köy nüfus oranı ile Türkiye ortalamasının oldukça üzerinde yer almakta olup, bölgenin temel geçim kaynağı tarımdır. Ancak, bölgede üretimin büyük ölçüde geleneksel yöntemlerle gerçekleştirilmesi ve sınırlı ölçüde pazarlanması nedeniyle katma değer yaratma kapasitesi düşük kalmaktadır. Bölgenin bazı tarımsal ürünlerinde kalite ve bilinirlik sağlanmış olsa da, ürün çeşitliliği ve üretim hacmi sınırlıdır. Buna karşılık, geniş orman varlığı ve deniz kıyısına sahip olması bölge açısından önemli fırsatlar sunmakta olup, söz konusu potansiyelin katma değerli üretim yoluyla rekabet avantajına dönüştürülmesi mümkündür.

Kırsal kalkınma süreçlerinde tarım sektörü belirleyici bir itici güçtür. Bu bağlamda, kırsal kesimde faaliyet gösteren üretici toplulukların kurumsal kapasitelerinin geliştirilmesi amacıyla danışmanlık, eğitim ve işbirliği temelli faaliyetlerin yürütülmesi büyük önem taşımaktadır. Sürdürülebilir kırsal kalkınmanın sağlanabilmesi için kırsal nüfusun aktif katılımı zorunludur. Tarım ekonomisi, ulusal ekonominin ayrılmaz ve stratejik bir bileşeni olarak değerlendirilmelidir.

Bu kapsamda SOP’un hedef grupları aşağıda belirtilmiştir:
 Çiftçiler
 Üretici birlikleri ve kooperatifler
 Yerel yönetimler, üniversiteler ve tarımsal alanda faaliyet gösteren kurum/kuruluşlar

Programın hazırlanma sürecinde; On İkinci Kalkınma Planı (2024-2028), Ulusal Kırsal Kalkınma Stratejisi (2024-2028), Türkiye İklim Değişikliği Stratejisi (2010-2023) ve TR82 Düzey 2 Bölge Planı’nda yer alan tarımsal strateji ve hedefler esas alınmıştır. SOP, özellikle TR82 Bölge Planı’nda öne çıkan Tarımsal Üretimin ve Sanayinin Geliştirilmesi, Tarımsal Altyapının Güçlendirilmesi, Tarımsal Örgütlenmenin Yaygınlaştırılması ve Yenilikçi Uygulamaların Teşvik Edilmesi öncelikleriyle tam uyum içerisinde tasarlanmıştır.